دانشنامه راهبردی محاسبات تمدنی اسلامی
شناسه پرونده: HT-CCI-05
پرونده مفهومی شماره 05

عقل محاسباتی

خوشه دوم: فلسفه محاسبه
شناسه: HT-CCI-05 وضعیت: پرونده پایه فعال نسخه: پیش‌نویس پژوهشی ۱.۰

تعریف کوتاه

عقل محاسباتی توان تحلیل، عددی‌سازی، مدل‌سازی، شبیه‌سازی، پیش‌بینی و بهینه‌سازی واقعیت از طریق داده و الگوریتم است.

تعریف تفصیلی اولیه

مفهوم «عقل محاسباتی» یکی از اجزای منظومه ۲۸گانه دانشنامه راهبردی محاسبات تمدنی اسلامی است. این مفهوم برای فهم نسبت انسان، فناوری، داده، الگوریتم، هوش مصنوعی و تمدن نوین اسلامی طراحی شده و در مرحله نخست به‌صورت پرونده پایه ارائه می‌شود.

در تکمیل‌های بعدی، این صفحه شامل متن عمومی، متن سخنرانی، اسلاید، چکیده مقاله، منابع پژوهشی، پرسش‌های دفاعی و نسخه کتابچه‌ای خواهد شد تا بتواند هم برای مخاطب عمومی و هم برای پژوهشگر، سخنران، مدیر و نویسنده کتاب قابل استفاده باشد.

مسئله اصلی

عقل محاسباتی چه توانایی‌هایی به انسان می‌دهد و در چه نقطه‌ای ممکن است واقعیت را به عدد و مدل فروبکاهد؟

نسبت با نظریه کلان

این مفهوم بنیان فلسفی فهم قدرت محاسبه در تمدن جدید است و برای نقد و تهذیب فناوری ضروری است.

جایگاه در نقشه نظریه

این پرونده در امتداد تز مرکزی دانشنامه قرار دارد؛ یعنی فهم این نکته که هوش مصنوعی پایان تاریخ فناوری نیست، بلکه آغاز سرایت محاسبه به ساختارهای تمدنی بشر است.

انسان
ابزار
داده
الگوریتم
تمدن

وضعیت تولید محتوا

تعریف کوتاه آماده
تعریف تفصیلی در حال توسعه
متن سخنرانی برنامه‌ریزی‌شده
اسلاید آموزشی برنامه‌ریزی‌شده
مقاله پژوهشی برنامه‌ریزی‌شده
کتابچه مستقل مرحله بعد

مسیرهای تکمیل پرونده

این پرونده در مراحل بعد در پنج سطح تکمیل خواهد شد: سطح اول، تعریف مفهومی؛ سطح دوم، متن عمومی؛ سطح سوم، متن سخنرانی؛ سطح چهارم، مقاله علمی؛ و سطح پنجم، کتابچه یا فصل مستقل از کتاب «از خاک تا هوش مصنوعی».